- Πόσους συζύγους είχατε, κυρία Γκούγκενχαϊμ;
- Εννοείτε δικούς μου ή άλλων γυναικών;
Σ’ όλη την πολυτάραχη ζωή της (1898-1979), η Πέγκυ Γκούγκενχαϊμ υπήρξε η αρχετυπική «celebrity»: το κουτσομπολιό δεν την εγκατέλειψε ποτέ – ούτε τα κακεντρεχή σχόλια. Ήταν μια «ανδροφάγος» αράχνη, που δεν γνώρισε ποτέ την ευτυχία, αλλά περιορίστηκε να εξαγοράζει τους πολυάριθμους εραστές της. Ήταν μια ανώριμη γυναίκα που δεν συνήλθε ποτέ από τον πνιγμό του πατέρα της στο ναυάγιο του «Τιτανικού» και δεν έπαψε να τον αναζητεί – μάταια, αλίμονο! – στο πρόσωπο όλων των ανδρών με τους οποίους σχετίστηκε. Ήταν μια άστοργη μητέρα που δεν κατάφερε να αποτρέψει την αυτοκτονία της κόρης της το 1967. Ήταν μια εκκεντρική πλούσια κληρονόμος με μόνο προσόν ένα αλάθητο ένστικτο για τη σύγχρονη τέχνη.
Όμως τι ένστικτο! Και μόνο γι’ αυτό, η Πέγκυ Γκούγκενχαϊμ θα έπρεπε να μνημονεύεται εις τον αιώνα. Η διαδρομή μέσα από την οποία έγινε μια από τις σημαντικότερες συλλέκτριες σύγχρονης τέχνης, ισόβιος υποστηρικτής και μαικήνας της, είναι το θέμα της ολοζώντανης και συναρπαστικής βιογραφίας του Άντον Γκιλ.
Ο πατέρας της, Μπέντζαμιν Γκούγκενχαϊμ θα χάσει τη ζωή του ενώ επιστρέφει στην Αμερική με τον «Τιτανικό», έχοντας μόλις εγκαταστήσει τους ανελκυστήρες στον Πύργο του Άιφελ. Η μητέρα της, μια «εγωπαθής κοσμική», θα δείξει απόλυτη αδιαφορία απέναντι στην έφηβη τότε Πέγκυ. Ωστόσο στα 1937, πεθαίνοντας, θα της αφήσει ένα παχυλό κληροδότημα, το οποίο η «ερωτευμένη με την τέχνη» νεαρή κληρονόμος θα επενδύσει σοφά στους σημαντικότερους καλλιτέχνες του καιρού της. Πρώτος της σύζυγος θα είναι ο αλκοολικός εστέτ και αποτυχημένος συγγραφέας Laurence Vail, με τον οποίο θα ζήσει μια σχέση δύσκολη, βίαιη, χωρίς αγάπη. Και μολονότι ανάμεσα στους εραστές της συγκαταλέγονταν οι κορυφαίοι των γραμμάτων και των τεχνών – ο Samuel Beckett, o Max Ernst (ο γάμος με τον οποίο, το 1941, υπήρξε μια «δίχρονη καταστροφή») ο Yves Tanguy και ο Roland Penrose, η πραγματική αγάπη δεν θα την ευνοήσει ποτέ με τα δώρα της.
Στα τέλη της δεκαετίας του ’30, η Πέγκυ έστησε μια από τις πρώτες γκαλερί σύγχρονης τέχνης στο Λονδίνο με ανεκτίμητο σύμβουλο τον Marcel Duchamps. Μολονότι παράτολμο, το σχέδιό της στέφθηκε με επιτυχία. Χάρη στον Duchamps, o Jean Cocteau έστειλε από το Παρίσι για τα εγκαίνια της γκαλερί μια σειρά σχεδίων του για το θεατρικό του έργο «Οι ιππότες της στρογγυλής τραπέζης» και έγραψε τα κείμενα του καταλόγου, τα οποία μετέφρασε στα αγγλικά ο Beckett. Την πρώτη χρονιά της λειτουργίας της, η γκαλερί φιλοξένησε την πρώτη ατομική έκθεση του Kadinsky στο Λονδίνο, έργα του Yves Tanguy, καθώς και εκθέσεις γλυπτικής από τον Brancusi, τον Arp, τον Duchamps, τον Henry Moore.
Από το 1938 και ως τις αρχές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, η Πέγκυ δεν έπαψε να αγοράζει έργα τέχνης. Αγόραζε διψασμένα, πλήρωνε τοις μετρητοίς, σκλάβωνε τους καλλιτέχνες με τη γενναιοδωρία της. Εκείνη την περίοδο απέκτησε πίνακες του Magritte, γλυπτά του Brancusi (ανάμεσά τους το περίφ