Τι σχέση έχει ένας φιλόδοξος διπλωμάτης του Υπουργείου Εξωτερικών με τους
κατοίκους της ορεινής Ροδόπης; Ποια τα κοινά σημεία ανάμεσα στη μικρή κόρη ενός
πρέσβη και σε μια δωδεκάχρονη από ένα μειονοτικό χωριό της Θράκης; Μπορεί ένας
παράφορος έρωτας να ελευθερώσει τις ψυχές από τις βαθιά ριζωμένες θρησκευτικές
αντιλήψεις;
Ερωτήσεις που βρίσκουν απαντήσεις στην ατμοσφαιρική ιστορία αυτού του
μυθιστορήματος της Ιφιγένειας Θεοδώρου το οποίο ξετυλίγεται σαν ένα παραμύθι,
μαγεύει με την ποιητική γλώσσα του και με τις εικόνες που αβίαστα αναδύονται
μέσα από τις σελίδες του.
Ο Έλληνας πρέσβης στην Μπρατισλάβα, Ορέστης Λεούσης, έρχεται με την οικογένειά
του στη Σμύρνη να γιορτάσει το Πάσχα, φιλοξενούμενος του Έλληνα προξένου στην
πόλη. Ένα δυστύχημα όμως ανατρέπει τις διακοπές της οικογένειας Λεούση και την
πασχαλιάτικη ατμόσφαιρα στην προξενική κατοικία. Από τα συντρίμμια ενός
αυτοκινήτου ανασύρεται νεκρή η οδηγός και σώα η Μελέκ, η μικρή της κόρη. Και οι
δύο μουσουλμάνες της Θράκης.
Όλοι βρίσκονται αντιμέτωποι με την πεισματική σιωπή της Μελέκ κι αναζητούν,
μάταια, τους λόγους του ταξιδιού της στα μικρασιατικά παράλια. Τι γύρευαν
πασχαλιάτικα δύο Ελληνίδες μουσουλμάνες στη Σμύρνη;
Ο πρέσβης αναλαμβάνει να συνοδεύσει τη Μελέκ πίσω στη Θράκη. Στην ουσία τη
χρησιμοποιεί ως πρόσχημα για να εγκαταλείψει τη Σμύρνη. Ο σκοπός και του δικού
του ταξιδιού στην πόλη μοιάζει σε όλους, ακόμα και στη γυναίκα του, μυστήριος.
Συνοδεύει λοιπόν τη μικρή μουσουλμάνα πίσω στην Ελλάδα, σε συνεννόηση με το
συνάδελφό του, Φιλονίκη Ζωίδη, διευθυντή της αρμόδιας υπηρεσίας του Υπουργείου,
που εδρεύει στην Ξάνθη.
Ο πρέσβης, η αισθησιακή σύζυγός του Λουκία, η κόρη τους Σοφία, ο Ζωίδης και η
Υβόννη, φίλη του και γιατρός στην Ξάνθη, παρασύρονται από τη Μελέκ στους
ορεινούς δρόμους της Ροδόπης και ανασύρουν από την τραυματισμένη μνήμη της,
αποσπασματικά, την ιστορία του τόπου της, την ιστορία των Ελλήνων πομάκων της
Θράκης, αλλά και έναν ανατρεπτικό, εξωμότη έρωτα, που σε δύσκολα χρόνια νίκησε
τη μισαλλοδοξία και την ανθρώπινη προκατάληψη.
Η ιστορία τροχοδρομεί σε τρεις άξονες:
Στον πρώτο κινούνται άνετα οι διπλωμάτες και τα μέλη των οικογενειών τους.
Επιμελώς και πολύ προσεχτικά θίγονται οι ιδιαιτερότητες και τα προβλήματα που
αντιμετωπίζουν οι σύζυγοι και τα παιδιά τους και με ρεαλισμό περιγράφεται η
πραγματικότητα που απέχει πολύ από την ωραιοποιημένη εικόνα που έχουν όλοι γι’
αυτούς τους ανθρώπους.
Στο δεύτερο άξονα κυκλοφορεί διακριτικά η μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης
και ειδικότερα οι κάτοικοι της ορεινής Ροδόπης, οι πομάκοι. Μέσα από την
αποσπασματική μνήμη της Μελέκ αναδύεται η ιστορία τους, κυρίως όμως τα όνειρα
της νεότερης γενιάς που συνειδητοποιεί πια το ρόλο που καλείται να παίξει μέσα
σε μια πολυπολιτισμική κοινωνία, όπου οι παραδόσεις και οι θρησκευτικές
αντιλήψεις δε γίνονται τροχοπέδη στην εξέλιξη αλλά πηγή γνώσης και έμπνευσης
για το μέλλον.
Οι κομματιασμένες μνήμες της μικρή
