Το Εγχειρίδιο Ιχθύων , το πιο αξιόλογο μυθιστόρημα του διεθνώς γνωστού συγγραφέα Ρίτσαρντ Φλάναγκαν, είναι ένα καταπληκτικό κωμικοτραγικό μωσα ϊκό της Αυστραλίας του 19 ου αιώνα, με τους βαρυποινίτες και τους αποίκους, τους κλέφτες και τους κίναιδους. Η αιματοβαμμένη ιστορία τους καταγράφεται με τρόπο άκρως ασυνήθιστο: μέσα από την ταξινόμηση των ψαριών.
Μια φορά κι έναν καιρό, τότε που η γη ήταν ακόμα στα νιάτα της, πριν αρχίσουν να αφανίζονται όλα τα ψάρια της θάλασσας κι όλα τα πλάσματα της στεριάς, κάποιος ονόματι Ουίλλιαμ Μπιούλοου Γκούλντ καταδικάστηκε σε ισόβια και τόπος έκτισης της ποινής του θα ήταν η αποικία των βαρυποινιτών της νήσου Σάρα, στη Γή του Βάν Ντήμεν, σημερινή Τασμανία. Απατεώνας και παραχαράκτης με ταλέντο, ο Γκούλντ εξουσιοδοτήθηκε από τον γιατρό της αποικίας να ζωγραφίσει ένα βιβλίο με εικόνες ψαριών, που θα αποτελούσε το εισιτήριο του γιατρού για τη Βασιλική Εταιρεία. Ο Γκούλντ θα ερωτευθεί την ιθαγενή ερωμένη του αρχιδεσμοφύλακα και θα διαπιστώσει, πολύ αργά, ότι ο έρωτας είναι επικίνδυνο πράγμα. Θα επιχειρήσει να καταγράψει την παράξενη πραγματικότητα που βίωνε στη φυλακή, αλλά θα διαπιστώσει ότι η ιστορία γράφεται μόνο από τους εξουσιαστές. Ο αφελής Μπίλλυ Γκούλντ, εισβολέας στην Αυστραλία, κλέφτης, ψεύτης και φονιάς, θα ζήσει για να γίνει μάρτυρας της φρίκης και της χλεύης αλλά των θαυμάτων.
Καθώς η εξέγερση μαίνεται και μπορεί ανά πάσα στιγμή να μετατραπεί σε απόλυτη φρίκη, καθώς ο έρωτας υπερβαίνει όλους τους φραγμούς ανάμεσα στον κύριο και τον σκλάβο, ο Ρίτσαρντ Φλάναγκαν μας προκαλεί σ'ένα πραγματικό «ιδρυτικό» μυθιστόρημα. Το Εγχειρίδιο Ιχθύων είναι κάτι παραπάνω από μυθιστόρημα: για να χρησιμοποιήσουμε τα ίδια λόγια του συγγραφέα, «ο κόσμος δεν υπήρχε πια, άρα δεν μπορούσε να γίνει βιβλίο. Υπήρχε όμως ένα βιβλίο με την αισχρή φιλοδοξία να γίνει ο κόσμος».Το Εγχειρίδιο Ιχθύων είναι ένα βιβλίο θαυμαστό, μια λογοτεχνική πρόκληση, γραμμένη με τη λαιμαργία ενός Ραμπελαί, το χιούμορ ενός Λώρενς Στέρν και τη σκοτεινή διάθεση ενός Κόνραντ όταν είναι να εξερευνήσει τα κατάβαθα του υποσυνείδητου ενός ολόκληρου λαού «μεγαλωμένου σε μια φυλακή η οποία έγινε έθνος»
Κρίσεις
Ανοίξτε το, βυθιστείτε μέσα του και αρχίστε να κολυμπάτε στα υπέροχα νερά του. Είναι ένα μυθιστόρημα που ξεχειλίζει γόνιμη φαντασία, με τον απόηχο του Ραμπελαί, του Σμόλλετ, του Φήλντινγκ, του Στέρν, του Μέλβιλ, του Χέμινγκουε ϋ και του Ντοστογιέφσκι. Όλες αυτές οι σπουδαίες φωνές κολυμπούν εκεί κοντά, μια ιδέα κάτω από την επιφάνεια, αλλά αυτή που σκίζει τον αέρα είναι η οργιώδης φωνή του Φλάναγκαν?Το βιβλίο?κινητοποιεί μέσα σου την αίσθηση του κωμικού, ακριβώς όπως και ο Ραμπελαί. Δονεί τη φαντασία σου με τη δύναμη που τη δονούν τα Ανεμοδαρμένα Ύψη.
THE WEEKEND AUSTRALIAN
Ένα από τα καλύτερα βιβλία που έχω διαβάσει. Λυρικό και συνάμα κωμικό, τρυφερό και συνάμα οργισμένο, αναδημιουργεί τη ζοφερή πρώιμη ιστορία της Τασμανίας καταθέτοντας ταυτόχρονα μια εκπληκτική πρόταση για τη μορφή του μυθιστορήματος.
? BOOKS OF THE YEAR ?, O
